Ermenice Çocuk Kitapları

Ülkemiz farklı etnik kültürlere ve dinlere ev sahipliği yapan mozaik karakterli yapıdadır. Ancak resmi dil politikaları ülkemizde yaşayan onlarca farklı dilin eşit ölçüde yaşama ve varlığını duyurma hakkına sahip olamıyor. Oysa farklı dillerde yayımlanan çocuk kitapları mevcut ve bu kitaplara ulaşmak dağıtım sorunları nedeniyle pek mümkün olmuyor.

Türkiye’de konuşulan Ermenice’de yayımlanan çocuk kitapları listesi hazırladık. Bu kitaplardan bazıları klasiklerin Ermenice çevirisi bazıları da müstakil telif eser  ve çoğu da Ermeni masalları derlemesi.

İlk olarak Kürtçe- Ermenice yayımlara mutfağında yer veren Aras Yayıncılık’ın listesine bakalım:

Vosgi Bıdugı: Eğitimci Anahid Oşagan Vosgeriçyan tarafından dünya çocuk edebiyatlarından derlenen on iki öyküden oluşmaktadır. Amerikan, Ermeni, Hint, İngiliz ve Yunan çocuk edebiyatlarından örnekler içeren kitap Sergey Rupinyan tarafından resimlendirilmiştir. Kitabın sonuna öğrencilere yönelik hazırlanmış bir sözlük de eklenmiştir.

Hbard Çığçigı: Anahid Oşagan Vosgeriçyan tarafından çeşitli halkların edebiyatlarından derlenen on üç Ermenice masalın yer aldığı resimli bir çocuk kitabı. Pedagojik bir yaklaşımla ele alınan bu masallar, ilkokul çocuklarının hayata adım atarken karşı karşıya kalacağı gerçekleri çocukların anlayabileceği bir dil ve olaylar bütünü içerisinde anlatırken, barış, kendine güven, sevgi, paylaşım gibi olumlu değerleri ön plana çıkarıyor.

Mıgnig: Grafik tasarımı Emine Bora’ya ait olan Mıgnig ilkokul çocukları için tamamen renkli olarak hazırlanmıştır. Kitapta eğlendirirken öğreten, çocuğun kelime dağarcığını geliştiren bilmece ve bulmacalar yer almaktadır. Bu bilmece ve bulmacalara eşlik eden sevimli hayvanlar çocuğu heyecana ve araştırmaya yönlendirmektedir.

Aravadzzağigı: Kitap yazar Sergey Vartanyan’ın kaleme aldığı on üç öyküden oluşuyor. Jbid Berberyan tarafından resimlendirilen öykülerde çocukları çevreleyen araçlar, doğa ve hayvanlar anlatılıyor.

Ve Ebru Akkaş’ın değerlendirmeleri: Read more

Halepli süper kahraman TAREK

Tarek, 6 yaşında Halepli bir süper kahramandır. En azından eskiden öyleydi… Şimdi yeni evinde, gizli görevini yerine getirmek üzereyken süper güçlerini kaybetmiş gibi görünüyor. Acaba annesine sürpriz bir hediye hazırlarken Tarek’e kim eşlik edecek?

‘Çocuklar için Suriye Kültürel Mirası: Kitaplar ve Oyunlar’ projesi kapsamında, yönetmenliğini Sinem Sakaoğlu’nun yaptığı kısa animasyon film ‘Hadia’, 6 yaşındaki Tarek’in eskiden yaşadığı şehir olan Halep’le bağlarını yeniden kurmasının, bir yandan da bugün yaşadığı yerde yeni bir arkadaş edinirken, içinde taşıdığı hediyeyi keşfetmesinin hikayesi.

Film prömiyerini uluslararası düzeyde en saygın çocuk ve animasyon film festivalleri arasında yer alan Chicago International Children’s Film Festival (Chicago Uluslararası Çocuk Filmleri Festivali) kapsamında gerçekleştirdi ve Liv Ullmann Barış Ödülü ile En İyi Kısa Animasyon İkinciliği ödüllerine layık görüldü.

Filmin yakaladığı başarı ve izleyicilerde özellikle çocuklarda aldığı olumlu tepkiden güç alarak, hikâyeyi farklı mecralarda yaygınlaştırmak üzere yine Anadolu Kültür’ün inisiyatifiyle Tarek’in bu heyecan verici macerası kitaplaştırıldı. Filmin grafiklerine ve hikâyesine sadık kalınarak, Arapça-Türkçe çift dilli bir çocuk kitabı tasarlandı.
Kitap basılı olarak sivil toplum kurumları ve toplum merkezleri ile paylaşılacak. Kitabın sesli dijital versiyonuna sihirlihikayeler.net üzerinden ulaşmak ve indirilebilir pdf dosyasına erişmek mümkün. Animasyon film ise, 4 farklı versiyonuyla, aynı web sitesi üzerinden izlenebiliyor.

KAYNAK: HÜRRİYET

Read more

Çift Dilli Çocuk Kitapları

Dil hakları konusuna dikkat çekmek, dil öğrenmek ve farklı dil/kültürlere saygı geliştirmek için Anadolu Kültür tarafından basılmış kitaplardır. İsveç ve Hollandalı yazarlardan seçilen 5 resimli çocuk kitabından oluşuyor. Kitaplar ; Türkçe-Kürtçe, Ermenice-Türkçe ve Yunanca- Türkçe olarak yayımlandı. Proje kapsamında basılan bu kitaplara ek olarak; çokdilliliğe dair bilgileri, öykülerde dikkat çeken konuları ve hangi etkinliklerin yapılabileceğini içeren kılavuz basılmış.

Çocukların bir olaya iki farklı bakış  geliştirmesine katkı sunması veya  kayıplarımızın bizde oluşturduğu korkuyu eğlenceli bir dille anlatması gibi içeriklere sahip çokdilli, zengin kitaplar ise şöyle : Read more

Türkiye’deki Hristiyan Çocukların Dergisi: Kucak

Ankara’da 1995 yılında kurulan Kucak Yayıncılık şirketi Türkiye’de yaşayan Hristiyan çocuklara yönelik yayınlar üretiyor. Yayınevinin aynı isimde çıkardığı bir de çocuk dergisi bulunuyor.

Kucak Çocuk Dergisi’nde çocuklar için eğlenceli, aktiviteli sayfaların yanı sıra öykü, şiir, deneme gibi türler de yer alıyor. Dergi ağırlıklı olarak Hristiyanlığı çocuklara öğretmek ve benimsetmek gibi bir işlev taşıyor.

Aynı zamanda senenin farklı zamanlarında çocuk şenlikleri ve gezileri düzenleniyor.

Kutsal Kitap’tan Öyküler, Boyama Kitapları, Çocuk Dergisi, Tatil Gezileri, Çizgi Romanlar, Müzik CD’leri yayınevinin ürünlerinden bazılarıdır.

Adres: www.kucakyayincilik.com

Çocuk Edebiyatıyla Ötekileştirme(me)

Farklılıklara saygı ve farklılığın zenginliği tabirlerini çok sık kullanırız ama bu kelimeler birer ide olarak kalır sanki, günlük yaşamda tam tersi bir görünüm vardır. Toplumumuzda farklılıklara saygı çok zor gözlemlenir, daha çok bir ötekileştirme hali hakimdir. Bu durumun çelişkisini çocuklar kısa sürede anlar. Neyse ki onları bilinçli kılmak ve ötekileştirmeden korumak adına bazı güzel kitaplar var. Ahi Evran Üniversitesi’nden Doç. Dr. Mustafa Türkyılmaz’ın listelediği kitaplar çocuklara ötekileştirmemeyi(!) anlatıyor. Read more

Kürt Çocuklarının Heidi’si

Çizgi film kahramanı Heidi’yi hatırlayanımız çoktur.

Yazar İbrahim Sediyani, çok sevdiği Heidi’den yola çıkarak, Kürt çocukları için bir ilki gerçekleştirdi.

“Gülistan” adlı bir şiir ve “Adını Arayan Coğrafya” adlı bir de araştırma kitabı bulunan yazar Sediyani, Kürt edebiyatının ilk çocuk kahramanını yazdı.

“Guldexwîn” adlı resimli çocuk kitabı, Kürt çocuklarına doğa ve hayvan sevgisini aşılamak için kaleme alındı.

Günümüzde pekçok çocuk eserinde şiddetin veya gereğinden fazla hayalî temanın işlendiğine dikkat çeken Sediyani, kendi eserini şöyle tarif ediyor: 

“Guldexwîn, Hakkari – Şemdinli’nin Nehrî köyünde bir yaşlı çiftin yanında yaşayan Elif adındaki küçük bir kız çocuğunun hikâyesi. Bu hikâyenin diğerlerinden farkıysa, çocuklara doğa ve hayvan sevgisinden başka birşey anlatmıyor olması. Yani içerisinde gizli bir siyasî amaç yok.”

Guldexwîn isminin nereden geldiğini merak edip soruyoruz, yazara. 

Sediyani, şöyle anlatıyor: “Guldexwîn, anavatanı Hakkari, Zağros Dağları olan bir çiçeğin ismi. Kürtçe’de ‘Kan ağlayan gül’ demek. Duruş ve şekil olarak, bildiğimiz güllere hiç benzemiyor. Çünkü dünyadaki tüm güller güler, fakat bu gül ağlıyor. Dünyadaki tüm güllerin yüzünde sevinç vardır, fakat bu gülün yüzünde hüzün var. Bu gülün bir diğer özelliği de; yukarıya değil aşağıya bakması, sürekli boynu bükük durması. Bundan daha ilginci ise eğik olan başının içinde su damlacıklarının yer alması ve adeta gözyaşı dökmesi… İşte bu ibretamiz özelliğinden dolayı, yüzyıllar boyunca bilim adamlarından çok edebiyatçıların, botanikçilerden çok şairlerin ilgisini çekmiş olan bir bitki. Elif, yanında kaldığı yaşlı çiftin yanına geldiğinde, alışma evresini aynı bu gül gibi boynu bükük ve gözü yaşlı bir şekilde geçiriyor. O yüzden köydekiler ona ‘Guldexwîn’ adını takıyorlar.”

İbrahim Sediyani’nin yazdığı ve 17 yaşında bir lise öğrencisi olan Zişan Özeke’nin çizdiği “Guldexwîn” öyküsü, işte bu çiçeğin bir şekilde küçük bir kız çocuğunda vücût bulmasını anlatıyor bize.

Kitap, Divan Yayınları’ ndan çıkıyor.

KAYNAK: sediyanihaber, taraf

 

Zazaca Çocuk Edebiyatı’nın Ahvâli

BİANET’ten Elif DUMANLI yazar Haydar KARATAŞ ile Zazaca Çocuk Edebiyatı hakkında bir söyleşi gerçekleştirdi. Yazarın Dersim yıllarını bir çocuğun gözünden anlattığı “Gece Kelebeği” isminde bir de romanı bulunmaktadır.

Zazaca çocuk edebiyatı vardı, benim büyüdüğüm iç Dersim’de, benim çocukluğuma kadar gelen masal anlatıcıları vardı, bu masallar çocuklarla erilleri aynı dil içinde buluştururdu. Geçmişte Zazaca çocuk edebiyatı güçlüydü. Hatta Zazaca dili söylence edebiyatını esas olarak çocuk hikâyeleri, masalları üzerinde kurgulamış dahi denebilir. Bugün Zazaca sözlü çocuk edebiyatının çok azı yazılı hale getirilmiştir, ancak buna rağmen kütüphanemden yola çıkarak söylemem gerekirse yüz civarında çocuk eseri bu dilde verilmiştir. Okur var mıdır, diyeceksiniz. Ne yazık ki yok. Çünkü Zazaca yazılı edebiyat Avrupa’da 1990’lar sonrası başladı ve Türkiye ile buluşmadı. Avrupa’da doğan kuşaklar ise Zazaca bilmiyorlar. Dil orta yaşlılarda kaldı, ilk kuşak ise öldü. Read more